W skrócie
Moduł magazynu w CMMS Studio TCS.net prowadzi kartoteki części zamiennych i materiałów eksploatacyjnych z trzema progami zapasu, rejestruje przyjęcia i wydania oraz przypisuje zużyte części do zleceń napraw. Raport braków pokazuje, co trzeba zamówić, zanim zabraknie części do awaryjnej naprawy.
Co obejmuje moduł magazynu części
Magazyn w module CMMS obsługuje pozycje potrzebne do utrzymania maszyn: części zamienne, materiały eksploatacyjne oraz podzespoły wymieniane w cyklu regeneracji. Nie jest magazynem wyrobów gotowych ani surowców do produkcji, dlatego jego kartoteki opisują indeks części, a nie partie towaru z terminem ważności.
Powiązanie z pracą serwisu jest tu dwustronne. Zlecenie naprawy pobiera części ze stanu i zapisuje ich wartość przy maszynie, a stan magazynu decyduje o tym, czy naprawę da się wykonać od razu. Wpis w kartotece obiektu technicznego mówi, co się psuje, a kartoteka magazynowa mówi, czym to naprawić.
| Obszar modułu | Co robi | Dokument albo raport |
|---|---|---|
| Kartoteki | opis pozycji z indeksem, ceną ewidencyjną oraz progami zapasu | rejestr kartotek asortymentowych |
| Przyjęcia | wprowadzenie dostawy na stan magazynu | dokument PW |
| Wydania | rozchód części na zlecenie albo dla pracownika | dokument RW |
| Przesunięcia | zmiana magazynu albo lokalizacji pozycji | dokument przesunięcia |
| Serwis zewnętrzny | wysłanie podzespołu do naprawy i jego zwrot | dokumenty RNA i PNA |
| Inwentaryzacja | spis z natury i rozliczenie różnic | dokumenty PI oraz RI |
Kartoteka części zamiennej i jej pola
Kartoteka jest pojedynczym rekordem opisującym pozycję na stanie. Indeks pełni tę samą rolę, co symbol przy maszynie: jest niezmiennym identyfikatorem, po którym pozycję znajdzie magazynier, technik oraz osoba przygotowująca zamówienie.
- Indeks - wewnętrzny kod pozycji, używany w dokumentach i w zamówieniach.
- Numer katalogowy - oznaczenie producenta, po którym część zamawia się u dostawcy.
- Cena ewidencyjna - wartość jednostkowa, z której liczy się koszt części zużytych w naprawie.
- Jednostka miary - sztuki, komplety albo litry przy materiałach eksploatacyjnych.
Dwa oznaczenia zamiast jednego mają praktyczny sens. Numer katalogowy producenta zmienia się przy modernizacji wyrobu, a ten sam element trafia czasem od dwóch dostawców pod różnymi kodami. Indeks wewnętrzny przeżywa takie zmiany, więc historia zużycia części nie rozpada się na dwie osobne pozycje.
Dokumenty magazynowe i ich obieg
Każdy ruch na stanie ma dokument, a dokument ma numer nadawany automatycznie według wzorca ustawionego przez administratora. Ręczna korekta stanu bez dokumentu nie jest przewidziana, bo pozbawiłaby magazyn możliwości odtworzenia, skąd wzięła się różnica.
| Dokument | Kiedy się go wystawia | Skutek na stanie |
|---|---|---|
| PW | dostawa części od dostawcy albo zwrot z produkcji | zwiększenie stanu pozycji |
| RW | wydanie części na zlecenie naprawy albo dla pracownika | zmniejszenie stanu pozycji |
| RNA | wysłanie podzespołu do serwisu zewnętrznego | pozycja schodzi ze stanu magazynu |
| PNA | zwrot podzespołu po naprawie u dostawcy | pozycja wraca na stan |
Wydanie części na zlecenie różni się od wydania pracownikowi. W pierwszym przypadku koszt przypisuje się maszynie i pojawia się w zestawieniach kosztów utrzymania, w drugim obciąża się komórkę organizacyjną. Rozliczanie tych dwóch strumieni opisuje strona o kosztach utrzymania sprzętu liczonych w CMMS.
Progi zapasu i raport braków
Kartoteka przechowuje trzy progi, a nie jeden. Taki układ pozwala oddzielić sygnał o braku od decyzji o wielkości zamówienia, co przy częściach o długim czasie dostawy bywa różnicą między postojem i sprawną naprawą.
- Zapas minimalny - poziom, poniżej którego pozycja trafia do raportu braków.
- Zapas optymalny - stan, do którego uzupełnia się pozycję przy zamówieniu.
- Zapas maksymalny - górna granica, chroniąca przed zamrożeniem pieniędzy na półce.
- Czas dostawy - liczba dni od zamówienia do przyjęcia, wynikająca z umowy z dostawcą.
Progi zapasu ustawione raz przy wdrożeniu starzeją się razem z parkiem maszynowym. Po wymianie linii produkcyjnej część pozycji przestaje być potrzebna, a stany minimalne nadal generują zamówienia. Przegląd progów raz w roku kosztuje pół dnia i zwykle zwalnia miejsce na półce.
Raport pokazuje braki, ale nie wysyła zamówienia. Granicę między sygnałem a decyzją zakupową opisuje strona o automatyzacji zamówień części w CMMS, a sposób zbierania zapotrzebowania wprost ze zleceń - artykuł o zapotrzebowaniu na części zamienne. Standardy kodowania pozycji i numerów artykułów prowadzi organizacja GS1 Polska.
Części w zleceniach napraw
Zlecenie naprawy ma zakładkę z listą zużytych pozycji. Technik dopisuje część z indeksem i ilością, a system zdejmuje ją ze stanu dokumentem rozchodu. Dopóki zlecenie nie ma statusu zrealizowanego, listę można poprawiać.
Zestawienie zużycia odpowiada na dwa różne pytania. Patrząc od strony maszyny, pokazuje, ile pieniędzy pochłonęło konkretne urządzenie. Patrząc od strony pozycji, pokazuje, które części schodzą najszybciej, co ma wpływ na wysokość zapasu. Oba układy widać w raportach awaryjności i kosztów maszyn, a powiązanie stanu magazynu z planem prac opisuje strona o planowaniu przeglądów okresowych.
Inwentaryzacja i rozliczenie różnic
Spis z natury otwiera się w systemie osobnym dokumentem. Od tego momentu lista lokalizacji pokazuje, które miejsca zostały już policzone, a które czekają. Spis prowadzi się z kartki albo czytnikiem kodów, w zależności od tego, czy pozycje mają etykiety.
| Etap | Co się dzieje w systemie |
|---|---|
| Otwarcie spisu | utworzenie dokumentu inwentaryzacji dla wybranego magazynu |
| Liczenie | wpisanie stanu faktycznego przy pozycjach i lokalizacjach |
| Porównanie | zestawienie stanu policzonego ze stanem księgowym |
| Zamknięcie | wystawienie dokumentów PI na nadwyżki oraz RI na niedobory |
Różnice zwykle nie są kradzieżą. Najczęstszą przyczyną jest pobranie części z półki bez dokumentu w trakcie awaryjnej naprawy w nocy, kiedy magazyn był zamknięty. Bieżące pilnowanie zgodności stanu księgowego z półką opisuje strona o kontroli stanów magazynowych części zamiennych. Prowadzenie rozchodu z telefonu przy maszynie ogranicza takie sytuacje, co opisuje strona o aplikacji mobilnej w utrzymaniu ruchu. Wpływ zapisu zdarzeń na jakość danych zbiera też artykuł o cyfrowym obiegu zleceń naprawy.
Kody kreskowe i RFID w magazynie części
Etykieta z kodem kreskowym na półce i na pozycji skraca czas wydania oraz usuwa pomyłki przy podobnych indeksach. Czytnik podłączony do terminala wpisuje indeks w pole formularza, więc obsługa nie wymaga osobnej aplikacji.
- Kod kreskowy - tania etykieta na pozycję i na miejsce składowania, odczyt z bliska.
- Kod QR - odczyt telefonem bez dodatkowego sprzętu, mieści dłuższy identyfikator.
- Znacznik RFID - odczyt bez linii widzenia, stosowany przy narzędziach i przy odzieży.
- Etykieta lokalizacji - oznaczenie regału i półki, potrzebne przy inwentaryzacji.
Znaczniki RFID sprawdzają się tam, gdzie pozycja krąży między pracownikami, a nie leży na półce. Ewidencję narzędzi i wyposażenia w tej samej bazie danych prowadzi moduł narzędziowni w Studio TCS.net.
Kiedy magazyn CMMS, a kiedy system WMS
Magazyn części do maszyn ma inną charakterystykę niż magazyn wysokiego składowania. Liczba pozycji bywa duża, ale rotacja niska, a wydania są drobne i nieprzewidywalne. Dlatego moduł CMMS stawia na kartoteki z progami zapasu, a nie na optymalizację ścieżki kompletacji.
| Cecha | Magazyn w module CMMS | System klasy WMS |
|---|---|---|
| Co przechowuje | części zamienne i materiały eksploatacyjne | towary handlowe, surowce, wyroby gotowe |
| Powód wydania | zlecenie naprawy albo przeglądu | zamówienie klienta, zlecenie produkcyjne |
| Sterowanie pracą | dokument wystawiany przez magazyniera | zadania kierowane na terminal operatora |
| Rozliczenie kosztu | koszt przypisany maszynie | wartość towaru w obrocie |
Zakład, który potrzebuje obu funkcji, zwykle prowadzi magazyn części w module CMMS, a obrót towarowy w osobnym systemie. Rozwiązania magazynowe dla obrotu towarowego opisuje serwis Studio WMS.net.